AC luxatie
Het acromio claviculair gewricht, ook het AC gewricht genoemd,
is de verbinding tussen sleutelbeen (clavicula) en acromion, deel
van schouderblad (scapula). Het is een belangrijk gewricht voor de
beweeglijkheid van de arm en schoudergordel. Acromio claviculaire
luxatie is een frequente aandoening bij jonge actieve volwassenen.
Bij deze aandoening luxeert (uit de kom) het sleutelbeen van de
schouderblad. Dit wordt veroorzaakt door een directe val op de
schouder of door een directe klap op de schouder zoals bv bij
contactsporten. De ernst van deze aandoening is afhankelijk van de
uitgebreidheid van de schade aan het gewrichtskapsel tussen
schouderblad en sleutelbeen en de verstevigingsbanden
(ligamenten).

Graad 1: gedeeltelijke beschadiging van het kapsel zonder
verplaatsing van het AC gewricht. De coraco claviculaire ligamenten
zijn intact. Dit is de meest frequente vorm van AC luxatie
Graad 2: complete scheur van het kapsel met lichte
verplaatsing van het AC gewricht. De coraco claviculaire ligamenten
zijn intact.
Graad 3: complete scheur van het kapsel en coraco
claviculaire ligamenten, waardoor duidelijke luxatie van het AC
gewricht en zwelling op de schoudertop bij lichamelijk
onderzoek.
Symptomen acromio claviculaire luxatie
Symptomen acromio claviculaire luxatie
Graad 1
• lichte pijn met zwelling ter plaatse van het AC gewricht.
• lichte pijn ter hoogte van het AC gewricht bij
schouderbewegingen
• geen pijn ter plaaste van de coraco claviculaire ligamenten
Graad 2
• uitgesproken pijn ter plaatse van het AC gewricht
• mogelijks lichte zwelling ter plaaste van het AC gewricht waar de
sleutelbeen eindigt
• sleutelbeen kan bewegen bij druk
• pijn ter plaatse van de coraco claviculaire ligamenten
Graad 3
• kenmerkend voor graad 3 is dat de elleboog van de aangedane
schouder wordt ondersteund door de andere hand, om een pijnlijke
afhangende schouder te voorkomen
• pijn bij iedere schouderbeweging
• duidelijke zwelling ter plaaste van het AC gewricht
• het AC gewricht is instabiel en het einde van de sleutelbeen kan
in het gewricht worden gedrukt (pianotoets fenomeen)
Hoe wordt de diagnose van een AC luxatie
gesteld?
De diagnose van een AC luxatie kan eenvoudig wordt gesteld aan de
hand van het lichamelijk onderzoek. Bij een graad 2 en 3 luxatie
kan het geluxeerde uiteinde van het sleutelbeen terug op zij
oorspronkelijke plaats gedrukt worden in het AC gewricht
(pianotoetsfenomeen). Rontgenonderzoek is noodzakelijk om de
diagnose te bevestigen en om breuken uit te sluiten.
Hoe wordt een AC luxatie behandeld?
De behandeling van een AC luxatie is afhankelijk van de ernst van
de luxatie (graad 1-3) Graad 1 en 2 worden in principe niet
operatief behandeld. Met behulp van een draagdoek dient de schouder
ongeveer 2 weken te rusten, waarop vervolgens gestart kan worden
met fysiotherapie. De meeste patiënten zullen nog een tijdlang
pijnklachten behouden. Eens dit verdwijnt is de schouder in de
meeste gevallen weer normaal, alhoewel lichte pijn nog voor een
langere tijd kan bestaan. Patiënten met een graad 3 komen soms in
aanmerking voor een vroege operatieve behandeling. Dit is ook
afhankelijk van de leeftijd en verwachtingen van de patiënt. De
meeste chirurgen verkiezen vaak een niet operatieve behandeling en
indien onvoldoende genezing, zal een operatieve behandeling worden
overwogen.
De operatieve behandeling van graad 3 letsels zal worden overwogen
bij sportieve actieve personen of personen die zware arbeid moeten
verrichten met de schouder. Hierbij wordt het gewricht hersteld en
wordt het sleutelbeen weer op zijn normale positie ten opzichte van
het schouderblad (acromion) geplaatst. De meest gebruikte
technieken maken gebruik van het herstel van de coraco claviculaire
ligamenten met synthetische hechtmateriaal of het gebruik van plaat
en schroeven.


Orthopedisch chirurgen
Drs. Andy Wijono - Drs. A. Wijono werd geboren in Surabaya, Indonesie, en groeide op in Belgie. Hij studeerde geneeskunde aan de Katholieke Universiteit Leuven, Belgie, waar hij cum laude afstudeerde.
Dr. Jan Bos - Jan Bos, is naast zijn werkzaamheden in ViaSana een maand in het jaar werkzaam voor Artsen zonder Vakantie in Rwanda. Hier voert hij verschillende orthopedische projecten uit.
Drs. Ralph Eijdems - Ralph Eijdems, geboren in 1974 te Kerkrade, is orthopedisch chirurg en vanaf 1 april 2010 werkzaam in ViaSana.
Dr. Tony van Tienen - Tony van Tienen heeft zich na zijn specialisatie toegelegd op de sport-orthopedie. Hij is gepromoveerd op meniscustransplantaties, een onderzoek dat werd beloond met de Mathijsenprijs.