Heupprothese
Op deze pagina vindt u alles over de heupprothese. Van gegevens
over onze deskundigheid tot zeer uitgebreide patiënteninformatie
over de operatie en revalidatieperiode.
Deskundigheid
| Aanbeveling |
 |
 |
9,4 |
| Totaal indruk |
 |
 |
9,1 |
| Behandeling |
 |
 |
8,9 |
| Voorlichting |
 |
 |
8,8 |
| Bejegening |
 |
 |
8,9 |
| Nazorg |
 |
 |
8,8 |
Patiënten die in 2010 een heupprothese kregen.
Patiënten folder
In de digitale folder vindt u de belangrijkste
patiënteninformatie over de heupprothese. Daarnaast vindt u op deze
pagina extra informatie over uw operatie en de
revalidatieperiode.
Patiënteninformatie
Het plaatsen van een totale heupprothese is een chirurgische
behandeling waarbij de beschadigde heupkop en heupkom verwijderd en
vervangen worden door een kunstmatige kop en kom, bestaande uit
metaal, plastic, keramiek of een combinatie ervan. Doel van de
heupoperatie is om de pijnklachten van de versleten heup te
verhelpen en om de beweeglijkheid van het heupgewricht te
verbeteren.
De meeste ernstige heupaandoeningen zullen uiteindelijk toch een
gewrichtsvervanging vereisen, de uiteindelijke beslissing voor het
al dan niet ondergaan van het plaatsen van een heupprothese ligt
bij uzelf. Op de polikliniek zullen de voor- en nadelen uitgebreid
met u en uw familie worden besproken. Er zijn verschillende soorten
van heupprothesen en de orthopedisch chirurg zal met u bespreken
welke heupprothese het meest geschikt is.
Een grondige voorbereiding en preoperatieve planning is
noodzakelijk om de kans op complicaties te verkleinen. U wordt van
tevoren ook gezien door de anesthesioloog en er zullen ook
preoperatieve onderzoeken plaatsvinden zoals bloedafname,
hartfilmpje, en in sommmige gevallen een longfoto. Soms is een
preoperatief nazicht door een internist, hartspecialist,
longspecialist nodig om bepaalde zaken extra na te kijken.
De heupoperatie gebeurt door middel van een ruggeprik (spinale
anesthesie) of onder algehele narcose, de anesthesioloog zal de
verschillende vormen van anesthesie met u bespreken.
De heupprothese wordt geplaatst via een snede aan de buitenzijde
van uw heup en wordt vastgezet met botcement (gecementeerde
heupprothese) of speciale coatings aan de heupprothese
(ongecementeerde heupprothese) die na enkele weken ingroeit in het
eigen bot. De keuze hiervan is afhankelijk van de leeftijd, de
kwaliteit en vorm van het bot en de bevindingen tijdens de
operatie.
De behandeling
Gecementeerde heupprothese
Bij een gecementeerde heupprothese worden de
twee componenten, dus zowel de steel als de kom, door middel van
botcement aan het bot gefixeerd ('gelijmd'). Deze heupprothese
wordt vooral toegepast bij oudere mensen en bij minder goede
kwaliteit van het bot (botontkalking of osteoporose). Deze techniek
wordt al meer dan 30 jaar gebruikt met uitstekende resultaten op
lange termijn.
Ongecementeerde heupprothese
De cementloze heupprothese of 'ingroeiheup' is de meest gebruikte
heupprothese bij jonge mensen met een goede botkwaliteit. Zowel de
steel als de kom is voorzien van een fijne laag met een poreus
aspect (hydroxyapatiet). Hierdoor wordt het bot rondom de prothese,
dat in nauw contact komt met deze oppervlakkige poreuze laag,
gestimuleerd om in de heupprothese te groeien.
Operatietechniek
De patiënt wordt op de zij gelegd met de te opereren heup
boven. Er wordt een snede gemaakt van ongeveer tien tot vijftien
centimeter aan de buitenzijde van de heup, en bij magere patiënten
kan deze snede zelfs korter zijn.
Nadien wordt het gewrichtskapsel aan de achterkant ingesneden
waardoor het gewricht zichtbaar wordt. De heupkop wordt uit de kom
geluxeerd (ontwricht) en de slechte heupkop wordt met behulp van
een zaag verwijderd. Hierna wordt de kom bewerkt met speciale
hemisferische raspen tot het definitieve heupprothese component
perfect past in de kom. Vervolgens wordt het kanaal in het
bovenbeen uitgeriemd met speciale raspen tot ook hier het
definitieve heupprothese component nauw aansluit op het dijbeen.
Hierop wordt een proefprothese geplaatst om de stabiliteit van de
heupprothese te testen.

Indien de chirurg tevreden is worden de definitieve componenten
geplaatst. De wonde wordt gesloten met achterlaten van een
wonddrain om overtollige bloed te laten draineren. Via een speciaal
drainsysteem kan dit opgevangen bloed dan eventueel terug in de
eigen bloedbaan van de patient via een infuus worden gebracht.

Zowel voor als na de operatie wordt antibiotica toegediend en maakt
het operatieteam gebruik van speciale steriele helmen om de kans op
infectie zo klein mogelijk te houden.
Wat zijn de voordelen van een totale
heupprothese
Het plaatsen van een totale heupprothese is wereldwijd een van de
meest uitgevoerde ingrepen. De resultaten van deze ingrepen zijn
over het algemeen zeer goed en ongeveer 95% van de patiënten zijn
na de operatie volledig pijnvrij. De heupprothese geeft ook een
grotere bewegingsvrijheid van de heup. Hierdoor ontstaat er een
hogere activiteitenniveau en wordt zowel lichamelijk als sociale
zelfstandiger. De heupprothese functioneert na 15 jaar nog goed bij
90-95% van de patiënten.

Risico's van een totale heupprothese
operatie?
Een totale heupprothese is een zware operatie. Bijgevolg zijn er
ook risico's verbonden die bij iedereen kunnen optreden. Uiteraard
wordt al het mogelijke gedaan om de kans op complicaties te
beperken en om de operatie zo veilig mogelijk te laten
verlopen.
Algemene complicaties
• pijn komt voor na iedere operatie. Pijnmedicatie wordt
voorgeschreven en het is belangrijk om dit te gebruiken zoals
voorgeschreven, zodat u zo snel mogelijk kan revalideren
• bloeding, tijdens of na de operatie. Met behulp van een speciale
ontworpen wonddrain wordt het bloed terug gegeven, maar soms is een
bloedtransfusie noodzakelijk
• bloedklonters in het been (trombose, risico 1-40), die soms via
de bloedbaan verspreid naar de longen (longembolie) en
kortademigheid veroorzaakt (risico 1-250). U krijgt medicatie
(dagelijkse injecties met bloedverdunners) om het risico van
bloedklonters tot een minimum te beperken en het is uitermate van
belang om zo snel mogelijk, de dag van de operatie, het bed uit te
komen en te mobiliseren
• problemen met plassen, waarbij een urinecatheter soms
noodzakelijk is voor een of twee dagen.
Specifieke complicaties bij totale
heupprothese
• infectie (risico 1-70). Dit veroorzaakt pijn en loslating van de
prothese. Er wordt onderscheid gemaakt tussen vroegtijdig en
laattijdig infectie. Dit wordt behandeld met antibiotica. Soms zijn
een of meerdere operaties nodig om de infectie te behandelen.
• luxatie of ontwrichting van de prothese (risico 1-40 in eerste 5
jaar na operatie)
• zenuwbeschadiging met spierzwakte, verminderd gevoel of pijn in
been (risico 1-100)
• loslating van de prothese zonder infectie waarbij reoperatie
(revisie van de prothese) noodzakelijk is
• slijtage (wear) van de prothese, afhankelijk van lichaamsgewicht
en activiteiten niveau (90-95% functioneert nog goed na 15
jaren)
• beenlengteverschil. Het verschil kan eventueel gecorrigeerd
worden met een hakverhoging in de schoen.
Kliniek ViaSana
Voorafgaand aan de operatie krijgt u van de orthopedieconsulente
een uitnodiging om in ViaSana een informatiedag bij te wonen. Na
het ontvangst krijgt u uitleg over de operatie en hoe het verloop
van de opname zal zijn. Daarna krijgt u een presentatie over de
heupoperatie te zien. De dag wordt afgesloten met een rondleiding
op de verpleegafdeling.
Van de orthopedieconsulente krijgt u een aantal zaken mee naar
huis:
• Een informatiemap
• Pasje van de knieprothese (luchthavens)
Informatiemap
Na afloop krijgt u een informatiemap mee, waarin helder alles staat
vermeld wat die middag is verteld. Bovendien staan er uitgebreide
instructies in die handig zijn om te weten voordat u geopereerd
wordt en nadat u geopereerd bent. Ook staan er oefeningen in die u
na de operatie moet doen. Na de opname krijgt u overigens een
verwijzing mee voor oefentherapie onder leiding van een
fysiotherapeut.
Na de
behandeling
Na de heupoperatie wordt u
door ons team (medische specialisten, fysiotherapeuten,
heupconsulent, verpleegkundigen) geholpen om weer zo snel mogelijk
zelfstandig te functioneren. Het is uitermate belangrijk om de
eerste dag na de heupoperatie weer te gaan lopen en het gewricht te
belasten. Dit gebeurt onder begeleiding van de fysiotherapeut. Het
is normaal dat u de eerste dagen na de heupoperatie wat pijn
ervaart in het operatiegebied evenals zwelling van het gehele been.
U krijgt hiervoor pijnmedicatie en dagelijkse injecties met
bloedverdunners in uw buik of bovenbeen om de vorming van
bloedklonters in het been tegen te gaan.
Eveneens zullen foto's worden genomen van uw nieuwe heup op de dag
na de operatie. De operatiewond moet ten minste 2 tot 3 weken
schoon en droog worden gehouden voor een optimale wondgenezing. 2
weken na de operatie worden de hechtingen verwijderd. De opnametijd
zal 4-5 dagen duren.
De arts zal uw heup en de beweeglijkheid meerdere malen
poliklinisch controleren. Ook zullen regelmatig foto's van de heup
worden gemaakt om deze te controleren op slijtage van de
heupprothese.
Richtlijnen voor bescherming van de heupprothese in de eerste
periode na de operatie:
• vermijd buigen van de heup boven 90
graden (dit is een rechte hoek tussen romp en bovenbeen) om luxatie
of ontwrichting te voorkomen. Bvb. Vermijd voorwerpen op te rapen
van de grond, vooroverbuigen in een stoel.
• gebruik de eerste 6 weken altijd 2
krukken
• vermijd tijdens zitten het geopereerde
been over het ander been te slaan
• neem kleine pasjes tijdens het
omdraaien
• vermijd druk op de wond tot deze
volledig is genezen bvb liggen op de geopereerde zij
• forceer de heup nooit, of activiteiten
die pijnlijk zijn voor de heup
• vermijd zitten in lage stoelen
Autorijden
U wordt geadviseerd niet auto te rijden totdat u op controle
bent geweest en totdat u voldoende controle heeft over uw been bij
noodsituaties.
Orthopedisch chirurgen
Drs. Andy Wijono - Drs. A. Wijono werd geboren in Surabaya, Indonesie, en groeide op in Belgie. Hij studeerde geneeskunde aan de Katholieke Universiteit Leuven, Belgie, waar hij cum laude afstudeerde.
Drs. Ralph Eijdems - Ralph Eijdems, geboren in 1974 te Kerkrade, is orthopedisch chirurg en vanaf 1 april 2010 werkzaam in ViaSana.